YUMURTA TAKİBİ (FOLİKÜL ÖLÇÜMÜ)

YUMURTA TAKİBİ (FOLİKÜL ÖLÇÜMÜ)
FOLİKÜL TAKİBİ = FOLİKÜLOMETRİ

Yumurta takibi (folikül ölçümü) nedir?
Folikülo-metri kelimesi folikül-ölçümü anlamına gelir. Folikül kadın yumurtalıklarında (over) yumurta hücresini içeren küçük keseciklerdir. Kadında yumurtalıklarda çok sayıda folikül bulunur ve bunlardan her ay bir tanesi büyüyerek çatlar içerisinden yumurta hücresi (oosit) atılır. Atılan yumurta hücresi tüp içerisine ilerler ve sperm ile birleşirse döllenme meydana gelir. Folikülometri yani yumurta ölçümü yumurtalıkta büyüyen folikülün aşama aşama boyutlarının ölçülmesidir. Folikülün büyüme takibi yapılarak boyutlarındaki artışa göre ilaçların dozu arttırılır veya azaltılır veya folikülün çatlaması için ilaç (çatlatma iğnesi) yapılır.

Yumuta takibi (folikül ölçümü) nasıl yapılır?
Genellikle vajinal ultrason (halk arasında alttan ultrason yapmak denir) yoluyla folikül büyüklüğü ölçülür. Karından yapılan (abdominal pelvik ultrason) yoluyla da ölçüm yapılabilir ancak transvajinal ultrason kadar net görüntü sağlanamaz bu nedenle genellikle transvajinal ultrason tercih edilir. Ultrason işlemi sırasında ağrı olmaz, kısa ve rahat bir uygulamadır.

Yumurta takibi neden yapılır?
Genellikle ovulasyon indüksiyonu yani yumurtlama tedavisi verilen hastalarda folikül büyütücü ilaçların etkisi ile büyümenin takibi için ve ilaçların dozunun ayarlanması için, folükül yeterli büyüklüğe eriştiğinde çatlatma iğnesinin (hcg enjeksiyonu) yapılması için uygulanır. Nadiren tedavi verilmeyen hastalarda kendiliğinden yumurtlama (ovulasyon) oluyor mu gözlemek içim yapılır. Büyüyen folikül yuvarlak ve keskin kenarlı, siyah renkte izlenirken yumurtlama sonrası şekli bozulmuş, küçülmüş, sönük şekilde izlenir.
Ayrıca tüp bebek uygulamalarında yumurta toplama (opu) amacıyla yumurta takibi yapılır. Foliküllerin sayısı ve büyüklükleri belirlenir.

KISIRLIĞI ÖNLEMEK

KISIRLIĞI ÖNLEMEK
KISIRLIK (İNFERTİLİTE) NASIL ÖNLENİR?

Kısırlık problemi yaşayan çiftlerde sorun kadın veya erkekte eşit oranda saptanabilmektedir, bazen her iki kişide de sorun saptanabilmektedir. Kısırlık problemi yaşayan çiftlerin yaklaşık %10-15’inde ise ne kadında ne erkekte hiçbir sebep satnamamamaktadır. Kısırlık ve nedenleri hakkında ayrıntılı bilgiye buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz. Kısırlığın kadına ve erkeğe ait çok çeşitli nedenleri olabilmektedir, bu nedenlerden bazıları önlenebilir en azından riski azaltmak için bazı önlemler alınabilir niteliktedir ancak bazı nedenler (doğuştan olanlar gibi) önlenemez niteliktedir.

Bireylerde veya bir toplumda kısırlık (infertilite) problemine neden olabilecek riskleri önlemek veya en aza indirebilmek için bazı önlemler alınabilir, aşağıda bu önlemlerden bazıları sıralanmıştır.
– Sigara, alkol, uyuşturucu madde gibi zararlı alışkanlıklardan uzak durmak.
– Stresten uzak durmak
– Sağlıklı beslenme kurallarına özen göstermez, aşırı kilo almamak.
– Kadınların yılda bir düzenli jinekolojik kontrol muayenesi olması bazı hastalıkların erken teşhisi sayesinde kısırlığın önlenmesini sağlayabilir.
– Cinsel ilişki ile geçen bazı hastalıklar PID gibi hastalıklara neden olarak kadın ve erkekte infertilite problemine neden olabilir. Bu nedenle bu tür hastalıklar açısından risk oluşturabilecek ilişkilerden uzak durmak veya kondom kullanmak önemlidir.
– Güvenilir olmayan cinsel ilişkilerde kondom (prezervatif) kullanmanın yaygınlaştırılması ve toplumun bu konuda bilinçlendirilmesi için kampanyalar yapılmalıdır.

HSG (RAHİM FİLMİ) SONRASI HAMİLELİK OLASILIĞI

HSG (RAHİM FİLMİ) SONRASI HAMİLELİK OLASILIĞI
İLAÇLI RAHİM FİLMİ (HSG) ÇEKİLMESİ SONRASINDA GEBE KALMA OLASILIĞI

Histerosalpingografi (HSG, ilaçlı rahim ve tüp filmi veya röntgeni) kısırlık tedavisi gören hastalarda rahim içerisinin şeklen değerlendirilmesi ve tüplerin açıklığının araştırılması amacıyla yapılan bir işlemdir. HSG nedir, nasıl yapılır gibi konularda ayrıntılı bilgiye buraya tıklayarak ulaşabilrisiniz.

HSG (rahim filmi) çekilmesi sonrasında hamile kalanlar:
Yapılan bir çok araştırma göstermiştir ki HSG yani ilaçlı rahim filmi çekilmesi sonrasında ilk 6 ayda gebelik oranı hiç HSG çekilmeyen hastalara göre fazladır. Burada bahsedilen oran artışı kısırlık ile ilgili bir ilaç tedavisi verilmemesine rağmen kendiliğinden oluşan gebeliklerle gözlenmiştir. Yani rahim filmi sadece tanısal amaçlı bir işlem değildir, bu şekilde infertil hastaların aynı zamanda tedavisine de yardım eden bir işlemdir. (tubal flushing) HSG sonrası gebelik oranında artış olmasının sebebi rahim ve tüplerin içerisine basınçla verilen sıvının tüplerdeki küçük tıkaçları açması, tüpleri gererek ufak yapışıklıkları açması, tüplerde antibakteriyel etki oluştırması olabilir.
(kaynak 1, kaynak 2)

Rahim filmi çekilirken rahim içerisine ince bir kateter yardımıyla ilaç verilir. Bu ilaç sıvı bir kontrast maddedir, yani röntgen filminde görülebilecek bir sıvıdır. Bu sıvı yağ bazlı veya sıvı bazlı üretilebilmektedir. Yukarıda bahsedilen gebelik şansını arttırıcı etkinin yağ bazlı sıvılarla çekilen HSG sonrasında daha fazla arttığı gösterilmiştir bazı çalışmalarda.